Humor Tıp Nedir? Antropolojik Bir Perspektiften Anlamak Kültürlerin çeşitliliği, insanlık tarihindeki en büyüleyici ve karmaşık yönlerden biridir. Her toplum, insanlık deneyimini kendi perspektifinden şekillendirir; bu, sağlık, hastalık ve şifa anlayışlarına da yansır. Sağlık ve tıbbın evrenselliğini anlamak, kültürel bağlamlara saygı göstermekle mümkündür. Bugün, antropologların gözünden, tıbbın önemli bir kavramı olan humor tıpı keşfedeceğiz. Peki, humor tıp nedir ve bu kavram, farklı kültürlerde nasıl şekillenmiştir? Humor tıp, antik tıp sistemlerinden birinin adı olup, bedenin sağlığını ve dengesini anlamaya yönelik bir yaklaşımı ifade eder. Antik Yunan’da geliştirilen bu sistem, daha sonra Batı tıbbının temel taşlarından biri haline gelmiştir. Humor tıp, vücuttaki dört…
2 YorumKategori: Makaleler
Irat Sözleşmesi Nedir? Toplumsal Cinsiyet ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış Hayatın birçok alanında, özellikle de hukuki ve finansal ilişkilerde, verilen sözler, taahhütler ve anlaşmalar bizim toplumsal yapımıza büyük ölçüde etki eder. Bugün size anlatacağım kavram, “irat sözleşmesi,” bir tür düzenlemeyi içeriyor. Ancak, gelin bunu sadece bir hukuk terimi olarak değil, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet bağlamında nasıl ele alabileceğimizi birlikte keşfedelim. İrat Sözleşmesi: Hukuki Bir Tanımın Ötesi İrat sözleşmesi, bir kişinin mal varlığını, yaşamı boyunca veya ölümüne kadar belirli bir kişiye düzenli olarak aktarmasıdır. Yani, bir tür gelir veya mülkiyet devri anlaşmasıdır. En yaygın haliyle, bir kişi malını,…
2 Yorumİngilizce ve Türkçe Arasındaki Fark: Kelimelerin Ötesinde Bir Hikâye Bir Hikâyeyle Başlayalım… Bazen bir hikâye anlatmak istersin… İçinde biraz kendini bulacağın, biraz da dünyanın dilini çözmeye çalışacağın bir hikâye. İşte tam da öyle bir gün, eski bir kütüphanede karşılaştılar: Cem ve Elif. Cem analitik düşünen, stratejik planlar yapan bir mühendisti. Elif ise kalbiyle konuşan, insanlara dokunmayı bilen bir psikolog… İkisi de yabancı dillere meraklıydı ama İngilizce ve Türkçe üzerine konuştukları o akşam, dillerin sadece kelimelerden ibaret olmadığını anlamaya başladılar. Cem, “İngilizce’de ‘I love you’ deyip geçiyorlar,” dedi. “Basit, doğrudan ve etkili. Bizde ise ‘Seni seviyorum’ demek başka… Cümlenin yükü, hissi,…
2 YorumHangi Ülkelerde İç Savaş Var? (2025 Fotoğrafı, İnsan Hikâyeleriyle) Merhaba! Dünyada “haritaların kenarında yazan küçük notlar” gibi görünen ama milyonların hayatını altüst eden çatışmaları, hem verilerle hem de insanların gündelik ritimlerinden küçük sahnelerle konuşmak istedim. Haber bültenlerinin soğuk başlıkları arasından, bir annenin çocuklarını okula götürürken seçtiği ara sokaktan, bir minibüs şoförünün benzin kuyruğunda tuttuğu not defterinden, bir hemşirenin telefonundaki gönüllü gruplar WhatsApp’ına uzanalım. Buyurun, 2025 sonbaharı itibarıyla iç savaş ve iç savaş niteliğinde çatışmalar yaşayan başlıca ülkeler… Tanım Notu: “İç Savaş” derken neyi kastediyoruz? Akademik literatürde silahlı çatışma; devlet ile örgütlü bir grup (ya da örgütlü gruplar arası) çatışmanın bir…
2 YorumHistolojik İnceleme ve Siyaset: Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Siyaset Bilimci Perspektifi Siyaset bilimi, iktidarın ve toplumsal düzenin nasıl şekillendiğini, farklı güç dinamiklerinin nasıl işlerlik kazandığını derinlemesine sorgular. Toplumlar, çeşitli güç yapılarına, ideolojik yönelimlere ve vatandaşlık anlayışlarına göre şekillenir. Peki, bu toplumsal yapılar, her gün karşılaştığımız mikro düzeydeki toplumsal etkileşimleri nasıl etkiler? Bu soruya cevap ararken, mikro bir analiz aracı olan histolojik incelemeyi kullanmak, ilginç bir siyasal metafor oluşturabilir. Histolojik inceleme, organik materyalleri mikroskop altına alıp, hücresel düzeydeki yapıları ve organizasyonları anlamamızı sağlayan bir bilimsel araçtır. Fakat bu bakış açısını, toplumsal yapıları anlamak…
2 YorumHint Bezelyesi: Psikolojik Bir Perspektiften İyileşme ve Dönüşüm Bir psikolog olarak insan davranışlarını anlamak, bu davranışların altında yatan derin motivasyonları çözümlemek, her zaman ilginç bir yolculuk olmuştur. İnsanlar, dış dünyayı ve içsel deneyimlerini nasıl şekillendiriyor? Bu soruya cevap ararken, bazen fiziksel dünyada ve zihinsel sağlıkta fark yaratabilecek maddelere yöneliriz. Hint bezelyesi gibi basit bir besin, belki de çoğumuzun hayatında ne gibi psikolojik etkiler yaratabilir? Bu soruya yanıt ararken, Hint bezelyesinin sadece fiziksel faydalarını değil, zihinsel ve duygusal etkilerini de göz önünde bulundurmalıyız. Hint Bezelyesinin Psikolojik Dönüşüm Üzerindeki Etkileri Hint bezelyesi, son yıllarda sağlığa faydalı birçok etkisi nedeniyle dikkat çekmiştir. Ancak,…
2 Yorum“Deve dikeni hangi kansere iyi gelir?”: Farklı bakış açılarıyla serinkanlı bir değerlendirme Ben, meseleleri farklı pencerelerden görmeyi seven biriyim; özellikle de sağlık gibi hassas konularda. “Deve dikeni (Silybum marianum) hangi kansere iyi gelir?” sorusu da tam böyle bir tartışma alanı. Gelin; veriye yaslanan, sonuç odaklı bir “erkek bakışı” ile; deneyim, duygudaşlık ve toplumsal etkileri merkeze alan bir “kadın bakışı” arasında gidip gelerek konuya yaklaşalım. (Elbette bireysel farklılıklar vardır; burada iki yaklaşımı tartışmayı kolaylaştırmak için çerçeve olarak kullanıyoruz.) Önce temel: Deve dikeni nedir, kanserde yeri var mı? Deve dikeni tohumlarından elde edilen ana bileşik silymarin (özellikle silibinin), antioksidan/anti-inflamatuvar etkileriyle uzun yıllardır…
2 YorumHanım Nine Ne Demek? Psikolojik Bir İnceleme İnsan davranışlarını çözümlemeye çalışan bir psikolog olarak, her kelimenin ve kavramın arkasında derin bir anlam yattığını bilmek insanı hem heyecanlandırır hem de meraklandırır. Duyduğumuz her sözcük, toplumsal yapılar, duygusal bağlar ve bireysel deneyimler tarafından şekillendirilir. Bu bağlamda, “hanım nine” gibi bir terimi düşündüğümüzde, kelimenin ötesinde, sosyal ve psikolojik düzeyde hangi anlamları taşıdığına dair önemli ipuçları bulabiliriz. Bu yazıda, “hanım nine” ifadesinin psikolojik boyutlarını, bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektiflerinden ele alacağız. Hanım Nine: Bir İfade Mi, Yoksa Bir Sosyal Rol Mü? Kelime anlamıyla “hanım nine”, yaşça büyük, genellikle sevgiyle bakılan bir kadını tanımlamak…
2 YorumBir İnsan Çift Kişilikli Olabilir mi? Mit, Bilim ve Günlük Hayatın Kesişimi Ön not: “Çift kişilik” popüler bir ifade. Klinik literatürde karşılığı “Dissosiyatif Kimlik Bozukluğu”dur (DKB). Bu yazı, kavramı mitlerden ayırıp anlaşılır ve tartışmaya açık bir zemine oturtur. Bunu bir arkadaş sohbeti gibi düşün: Masada kahveler, ortada meraklı sorular… “Bir insan çift kişilikli olabilir mi?” diye sorulduğunda çoğumuzun aklına filmler gelir; bir iyi bir kötü, bir gündüz bir gece karakter… Peki gerçekte ne oluyor? Gel, masaya tüm kartları koyalım: kökenler, bugünün yansımaları ve yarının ihtimalleri. Kökenler: Efsanelerden Klinik Tanıya “Çift kişilik” anlatılarının kökü eski mitlere ve dini metinlere kadar uzanır;…
2 YorumŞafi Hangi Din? İnanç, Hikâye ve Gerçeğin Kesiştiği Nokta Bir akşam, Van’ın serin bir köy kahvesinde otururken, yaşlı bir amca elindeki çayı yudumladı ve bana sordu: “Evlat, sen şehirden geldin, bilirsin… Biz Şafi’yiz, ama bazıları diyor ki bu başka bir dinmiş. Gerçek hangisi?” O an fark ettim ki, basit gibi görünen bu soru aslında bilgi eksikliğinin ve kültürel kopukluğun sembolüydü. İşte bu yazı o soruya, hem verilerle hem de hikâyelerle yanıt vermek için yazıldı: Şafi hangi din? Cevap kısa: Şafi, İslam dininin bir mezhebidir. Ama hikâye, bundan çok daha derin. Şafi Mezhebi Nedir? Temeller ve Kökenler İmam Şafi ve Düşüncenin…
2 Yorum